ตับอ่อนมักเป็นอวัยวะที่หลายคนมองข้ามแต่รู้หรือไม่ ตับอ่อนมีความสำคัญต่อวงจรของระบบการทำงานในร่างกายอย่างมาก หากเกิดความผิดปกติอาจเสี่ยงภาวะแทรกซ้อนและอาจอันตรายถึงแก่ชีวิตได้

ภาวะตับอ่อนอักเสบเฉียบพลันคืออะไร?

ภาวะตับอ่อนอักเสบเฉียบพลันเป็นภาวะที่ตับอ่อนมีอาการอักเสบตั้งแต่ระดับน้อยสามารถหายเองได้ไปจนถึงระดับรุนแรงซึ่งอาจทำให้อวัยวะส่วนอื่นภายในร่างกายล้มเหลวและผู้ป่วยอาจเสียชีวิตได้ ภาวะตับอ่อนอักเสบเฉียบพลัน สามารถแบ่งชนิดความรุนแรงได้เป็น 3 ระดับ ได้แก่

ระดับความรุนแรงน้อยโดยทั่วไปจะไม่พบภาวะแทรกซ้อนหรืออวัยวะที่สำคัญของร่างกายล้มเหลว

ระดับความรุนแรงปานกลางอวัยวะสำคัญของร่างกายเกิดการล้มเหลวเพียงชั่วคราว และสามารถฟื้นตัวได้ใน 48 ชั่วโมง

ระดับความรุนแรงมากอวัยวะสำคัญส่วนอื่นของร่างกายเกิดการล้มเหลวต่อเนื่องเป็นระยะเวลานานกว่า 48 ชั่วโมง

สาเหตุของภาวะตับอ่อนอักเสบ

• ดื่มแอลกอฮอล์เป็นประจำ
• นิ่วในถุงน้ำดี
• ภาวะไขมันไตรกลีเซอไรด์ในเลือดสูง
• ภาวะแคลเซียมในเลือดสูง
• การใช้ยาบางชนิด
• เนื้องอกตับอ่อน
• ตับอ่อนอักเสบที่ไม่ทราบสาเหตุ

อาการตับอ่อนอักเสบเฉียบพลัน

• ท้องอืดหรือมีอาการปวดท้องอย่างรุนแรงฉับพลัน
• มีอาการเจ็บหรือปวดร้าวไปถึงบริเวณหลัง
• ปวดท้องบริเวณลิ้นปี่หรือสะดือ
• คลื่นไส้ อาเจียน
• มีไข้สูง
• หัวใจเต้นเร็ว
• ร่างกายสูญเสียน้ำจนเกิดภาวะขาดน้ำ

การวินิจฉัยตับอ่อนอักเสบ

• การตรวจระดับเอ็นไซม์ตับอ่อน amylaseและlipase ในเลือด
• การถ่ายภาพรังสีช่องท้อง
• การทำอัลตราซาวด์ช่องท้อง
• การตรวจด้วยเครื่องเอกซเรย์คอมพิวเตอร์ (CT Scan)
• การตรวจด้วยคลื่นแม่เหล็กไฟฟ้า (MRI)

ภาวะโรคตับอ่อนอักเสบเฉียบพลัน เป็นภาวะที่พบได้บ่อยขึ้นในปัจจุบัน ดังนั้นการตรวจสุขภาพประจำปี จึงเป็นสิ่งสำคัญและไม่ควรละเลยการดูแลตนเองอย่างเคร่งครัด อย่างไรก็ตามสำหรับผู้ที่มีความเสี่ยงดังกล่าวควรรีบพบแพทย์เพื่อวินิจฉัยโรคและระดับความรุนแรง หากตรวจพบและรักษาได้เร็วจะสามารถลดอัตราความรุนแรงและภาวะแทรกซ้อนของโรคได้

*********************

บทความโดย :นายแพทย์ วชิรพงศ์ เอกไพบูลย์ แพทย์ผู้ชำนาญการด้านโรคระบบทางเดินอาหารและตับ
ศูนย์โรคตับและตับอักเสบ ชั้น 3 โรงพยาบาลเวิลด์เมดิคอล ถนนเเจ้งวัฒนะ ( WMC ) โทร. 02-836-9999 ต่อ *3821